پیت هاین

هر  لحظه ای، نو است (پیت هاین).

پیت هاین ((Piet Hein  در 16 دسامبر 1905 در کپنها گ بدنیا آمد. پدرش یالمر هاین ، که در سال 1922 فوت کرد ، فوق مهندس بود و مادرش استرید ،که در سال 1956 فوت کرد، چشم پزشک بود. پیت هاین از همان کودکی هوش سرشار خود را با سؤ الها ی عمیقی که میکرد نشان داد. کنجکا وی اش حد و مرزی نمی شنا خت. همیشه سعی می کرد که به عمق چیز ها نفوذ کند.

مجمو عه ی کارهای هنری و علمی وی بقدری است که انسان گا هی به درستی سنش شک می کند. برای اینهمه آثار، کار و فعالیت 160 یا 240 سال لازم است! زمانیکه با نیلز بو هر در انیستیتو ی نیلز بو هر در زمینه فیزیک اتمی کار میکرد، مدلی برای "اصل متممیت" ابداع نمود. اگر وی در زمینه فیزیک اتمی کار تحقیقی اش را ادامه می داد، بی شک دانشمند بر جسته ای میشد. وقتی که از پیت هاین پر سیده شد که چرا به کارش در زمینه فیز یک اتمی ادامه نداد، گفت: " واقعا فکر میکنم که می توانستم یک اقتصاد دان یا شطرنج باز بشوم، ولی نه همز مان. سیستم و سا ختارشان یکی است، فقط باید کانالیزه شوند. به هر حال، من نو عی متخصص هستم، اما تخصص ام از مرز های علوم می گذرد. آن مرزهایی که متخصصین را از هم متما یز میکنند. ما در رابطه با بررسی امکانات پل زدن بین علوم کار میکنیم. برای من همیشه رابطه دو طرفه اشیاء از ویژه گی عمیقا خا صی بر خوردار بوده است."

وی با مردان علم و هنر رابطه نزدیکی داشت. زمانیکه آلبرت انیشتین در دانشگاه پرینستون کارمیکرد، پیت هاین به دیدار وی رفت. همراه چارلی چاپلین به ایرلند مسا فرت کرد. زمانی مشاور متفکر بزرگ "نور برت وینر" بنیا نگذار علم سیبر نتیک بود.

در هنگام دیدارش از انیشتین داستانی را گفته که به قرار زیراست: " در هنگام دیدارم از وی در دانشگاه پر ینستون، مطلب بحث انگیزی بینمان پیش آمد که نیاز به وقت زیادی برای ادامه ی بحث و روشن کردن مطلب داشت  . به همین جهت انیشتین گفت برویم به خانه ام ، چا یی بنو شیم و بحثمان را ادامه دهیم. پیت ها ین گفت : "برویم ؟" . وی اضافه نمود:" من یک تاکسی دارم که در ییرون منتظر است". انیشتینن کلام پیت هاین را برید و گفت: آه ، چه بد شد. خوشحال شده بودم،گفتم قدمی میزنیم". پیت هاین اعتراض نمود و گفت که غیر ممکن نیست که قدم نزنیم اگر چه تاکسی آ ماده است. اما پرفسور بزرگ فقط تکانی به مو های پریشان سفیدش داد. وی با لبخند کوچکی گفت: این یک غیر ممکن روانیست."

زمانی آلبرت انیشتن به پیت هاین گفت که خیال و تصور ازد انش مهمتر است. برای باز کردن مطلب، انیشتین ادامه داد که": دانش اغلب شکل و فرم تنگی را فرض می گیرد، و خیال محق است در اینکه بیندیشد که چیز بیشتری وجود دارد و اینکه همه چیز مینوانست کاملا متفا وت باشد".

 پیت هاین فرمو ل ریاضی ابر بیضی را یافت. بسیاری از مهندسین معماری در بسیاری از نقاط مختلف دنیا با مشورت پیت هاین شبکه های ساختمانی نوع ابر بیضی را سا ختند. به عنون نمونه، استادیوم المپیک مکزیکو سیتی از روی این طرح ساخته شد. طراحان مبل، میز و صندلی، میز های فرم ابر بیضی را طرح ریزی کرده و تولید نمودند که در بسیاری از نقاط دنیا، از جمله دا نمارک وجود ارد.

کارهای ادبی، اشعار و گروک هایش (Gruk، کلمه ای که خودش برای یکسری از کلا م هایش انتخاب نموده ومعنی خاصی ندارد) به بسیاری از زبانهای دنیا ترجمه شده اند. پیت هاین عضو بسیاری از مجامع علمی و فرهنگی بوده است. وی در سال 1968 جایزه ی زنگ نقره ای آلکساندر گراهم بل را از دانشگا ه بستن (Boston)  دریافت نمود و در سال 1972 به درجه دکترای افتخاری از دانشگاه یل رسید. مارتین گاردنر نویسنده ی آمریکایی در باره ی وی مینویسد :" آثارش از بسیاری از خطوط مرزی مرسوم میگذرند، اما در حوزه ای منفردند. چرا که همان نوع تفکر خلاق است که بر تمامی اجزاء آن حوزه عمل میکند، حال میخواهد علم ، تکنک،هنر و .... باشد یااشعار غنایی".

پیت هاین انسانیست طرفدار صلح و بر ضد ظلم و ستم. در زیر تعدادی از کلمات قصار وی را می آوریم. سر الن هربرت میگوید:" جملات قصار پیت هاین پند های وزن داری هستند".

1.     عکس حماقت، حماقت بر عکس نیست.

2.     کل هنر نیرو گرفتن است بدون از دست دادن تعادل.

3.     انسان نباید همه ی صفات نیک را فقط به این خاطر که خود آنها را داراست، از همنو عان خود انتظار داشته باشد.

4.     انسان یک حیوان نظریه پرداز است.

5.     شرف عضویست که خشم در آنجا قرار دارد.

6.     دانش نیک است، اما دانش نیکتر نیکتر است.

7.     هیچ چیز بی دلیل نیست بجز کرک توی جیب.

8.     سفر ها ی اکتشافی در سرزمین بکر از روی ریل های قطار پیموده نمی شوند.

9.     انسان باید به سرنوشتش نشان دهد که تسلیم نمی شود، تا سرنوشت تسلیم شود.

10.                   هنر، حل مسئله هایی است که نمی توان آنها را  قبل از اینکه حل   شوند به روشنی بیان نمود.

11.                   علم نه از پاسخ آن ، بلکه از پرسشش است که شنا خته میشود.

12.                    انسا نها نباید شبیه همدیگر باشند. زیرا اگر شبیه همدیگر باشند، نمی توانند از همدیگر چیزی یاد بگیرند و ملبس همانند یکدیگر از مقا بل همدیگر می گذرند.

13.                   تست های هوش ، هوش انسا نها را نشان می دهند، بلی انسانهایی که تست ها را نوشته اند.

14.                   دانایی، قدرت درک دید گا هیست که از آن خود آدمی نمی تواند باشد.

15.                    اگر انسان خودش نبا شد، کسی نیست. اگر انسان خودش باشد، همه است.

16.                    ما با دید مو ضعی اشتباه خود به کل جهان می نگریم.

17.                    فقط به این جهت که آدم ها با من نا موافقند مرا مؤظف نمی کند که با آنها نا موافق باشم.

18.                    انسان جستجو گر سیستم های غایی است. زیرا چنین سیستم هایی انسان را از نیاز به تفکر بی نیاز میکنند.

19.                   هیچ چیز با ارزش ابدی بدون پاک کن خلق نشده است.

20.                   طبیعت پدر و مادر ماست که هدایای خوبی بما داد. و دولت برادر بزرگمان است که همه چیز را از ما می گیرد.

21.                   تساوی بزرگیست ما بین حل یک مسئله و به هیچوجه نفهمیدن آن.

22.                   بی طرفی یعنی طرف پیروز مند را گرفتن.

23.                   تحمل، حدش در اینست  که نمی تواند بی تحملی را تحمل کند.

24.                    ذهنیت یعنی خواندن یک ساعت آفتابی به کمک یک چراغ لیت.

25.                    هنگامیکه انسان، اخلا قی متروک را به بیرون می اندازد باید همزمان مواظب باشد که خود مفهوم اخلاق را به بیرون نیاندازد.

26.                    چیزی که انسا نها را شایان ستایش می کند، ستایش است.

27.                    ضعف عینیت است که نمی تواند تعصب را در تهییجش بکاربرد.

28.                    یک خالق، هربیننده ایست که این حس را داشته باشد که چیزی را قبل از اینکه وجود داشته باشد  ، ببیند.

29.                    تنها یک هنر وجود دارد نه بیشتر و نه کمتر: انجام همه چیز با بی هنری.

30.                    ساده ای اگر که باور کنی زندگانی  به کام کسانی است که ساده نیستند.

31.                    عشق مثل یک آناناس شیرین است و غیر قابل تعریف.

تألیف و ترجمه: دکتر ارژنگ